Logopedie bij dementie

Logopedie is therapie gericht op het optimaliseren van communicatie. De logopedist kan bij diverse communicatieproblemen onderzoek doen, advies geven en eventuele (nieuwe) vaardigheden trainen.

Niet goed met elkaar / met de omgeving kunnen communiceren, kan leiden tot frustraties, zelfs ruzies, met alle gevolgen van dien. De logopedist is er om de oorzaak van de problemen in kaart te brengen en door middel van adviezen en/of training de problemen te verminderen.

Ook bij dementie kunnen er communicatieproblemen ontstaan. Er is zelfs een dementieel beeld dat start met uitsluitend taalproblemen, namelijk Primair Progressieve Afasie (PPA). Omdat hier weinig over bekend is, wordt PPA vaak pas (te) laat gesignaleerd. Dit is jammer, want hoe eerder de problemen (h)erkend worden, hoe meer de logopedist kan betekenen.

Het herkennen van PPA

De kenmerken van PPA verschillen per persoon. De volgende kenmerken kunnen zich voordoen:

  • Woordvindingsproblemen
  • Het gebruik van verkeerde woorden: stoel i.p.v. tafel of voek i.p.v. boek
  • Moeizame, haperende spraak
  • Regelmatig gebruik van woorden als ‘dinges’ of ‘dat daar’
  • Moeite met het maken van goede zinnen
  • Spraakdwang: Continu blijven spreken
  • (Regelmatig) zichzelf verbeteren
  • Vergeten waar het gesprek over ging; afdwalen, blijven hangen of juist stilvallen
  • Regelmatig dezelfde woorden of uitdrukkingen gebruiken
  • De omgeving minder goed begrijpen
  • Er is meer of minder uitleg nodig dan voorheen
  • Moeite met schrijven
  • Moeite met lezen

Communicatieproblemen

De zojuist beschreven kenmerken kunnen leiden tot problemen voor de persoon met PPA, zoals:
– Zich niet goed kunnen uiten
– Onvoldoende of zelfs niet begrepen worden
– Gesprekken niet kunnen volgen
– Vragen onvoldoende begrijpen, waardoor     er miscommunicaties ontstaan
– Zich afsluiten tijdens gesprekken
– Vermeden worden
In het ergste geval raakt de persoon met PPA in een sociaal isolement.

Logopedie bij dementie!

Indien er sprake is of lijkt te zijn van taalproblemen bij dementie, kan de logopedist hier onderzoek naar doen. Aan de hand van de uitkomsten kan hij u voorzien van adviezen om de communicatie te vergemakkelijken. Daarnaast is het mogelijk om samen een communicatiehulpmiddel uit te zoeken en/of te ontwikkelen, zoals een levensboek. Tenslotte is het mogelijk om een (kort) persoonlijk trainingsprogramma te starten.
Al deze mogelijkheden kunnen bijdragen aan het verminderen van eventuele communicatieproblemen op korte en lange termijn.

Meer informatie over dementie

Alzheimer Nederland

Alzheimer onderzoek